СМІ пра нас (2008)

2011   2010   2009   2008

Газета «Воскресение» (2008)

А верш імкнецца да нябёсаў
    В программе пятой духовно-просветительской выставки-ярмарки «Пакроўскі кірмаш», которая проходила в белорусской столице, впервые принял участие Поэтический театр «Арт.С» — это литературно-музыкальный салон, свободный союз творческой интеллигенции, который проводит вечера с участием известных людей республики и молодых писателей, музыкантов.
    Вот уже почти два года Поэтический театр «Арт.С» проводит свои мероприятия. И что очень важно — бесплатно. Каждый, кому интересна белорусская поэзия, музыка, искусство может без проблем посетить литературно-музыкальные вечера. Аббревиатура расшифровывается по-разному. Известно, что «Арт» в переводе с латинского языка — искусство, а «С» — это «сустрэчы, святло, святасць, сям’я, скарбонка, свята, сяброўства, саюз, свабода, сонца, сціпласць, студзень, супадзенні, сардэчнасць, сучаснасць»… Можно вспомнить еще много прекрасных белорусских слов.
    Главная площадка Поэтического театра «Арт.С» находится в столичной библиотеке имени поэтессы Тетки. Но не только там собираются зрители. Для них молодые поэты, барды, актеры выступают и в других минских библиотеках, школах, университетах, музеях, посещают с гастрольными программами различные города и деревни Беларуси.
    Идея создать театр пришла двум поэтам — Змитеру Артюху и Аксане Спринчан — в апреле 2006 года. А ровно через девять месяцев впервые прозвучало: «Добры вечар! Паэтычны тэатр «Арт.С» вітае вас на літаратурна-музычнай вечарыне-маскарадзе «Стары Новы год у Цёткі!..»
    Путь к этому был не простым. Свое мастерство ведущие шлифовали на таких вечерах как «Вясна ў кароткім паліто», проведенных в двух столицах (Минске и Новогрудке), «Восень варожыць на сініх астрах», «Ты май у лістападзе абудзі», «Скрыжаванне са снежнем». Все это способстовало поиску единомышленников и созданию сильного и сплоченного коллектива, задача которого — создавать хорошее настроение, дарить людям радость и свет.
    Недавно Поэтический театр «Арт.С» совместно с Социальным отделом Минской епархии Белорусской Православной Церкви начали реализацию проекта «А верш імкнецца да нябёсаў». Первый концерт состоялся 11 мая и был посвящен Дню Жен Мироносиц. Тогда в конференц-зале прихода иконы Божьей Матери «Всех скорбящих Радость» царили поэзия и музыка. Для тех, кто пришел на концерт, выступили Змитер Артюх, Аксана Спринчан, Регина Богомолова, Татьяна Борисюк, Юрий Шишко, Наталья Пушкарева, Змитер Сидорович. Кстати, Сидорович удивил многих игрой на волынке.
    Вторая встреча проекта состоялась в деревне Солтановщина Несвижского района, где проходил слет православной молодежи. Концерт совпал с пятилетием внесения Свято-Троицкой церкви деревни Солтановщина в Государственный список историко-культурного наследия Республики Беларусь. Готовясь к выступлению, ведущие Змитер Артюх и Регина Богомолова стремились выбрать самые интересные «поэтические факты», связанные с Несвижским районом. Главным героем программы стал белорусский поэт Владимир Жилко, который родился в деревне Макашы в 1900-ом году и прожил 33 года, создав замечательные стихи.
    Третье выступление Поэтического театра «Арт.С» состоялось 12 октября во Дворце искусств. Благотворительный концерт был посвящен Божьей Матери и женским образам – мамам, бабушкам, сестрам, женам. Словом — тем, кто дарит и хранит жизнь на Земле. Вступительное слово сказал отец Олег Шульгин — руководитель Социального отдела Минской епархии. А волонтеры отдела призвали присутствующих поддержать многодетные и малообеспеченные семьи, детей из детского дома.
    Литературно-музыкальную часть открыла актриса Людмила Боевчук, прочитав стихотворения «Сон» Тараса Шевченко и «Тры кветкі» Тетки. Регина Богомолова, заведующая библиотекой, которая носит имя Тетки, рассказывала о жизни поэтессы и читала свои стихи. О маме и бабушке с любовью и теплотой говорила молодая белорусская поэтесса Юлия Новик. Впервые свои поэтические строки озвучили волонтер Социального отдела Сергей Ероховец и Елена Зенкевич.
    Ведущий проекта — поэт Змитер Артюх — читал Адама Мицкевича (поэту 24 декабря исполняется 210 лет) и рассказывал интересные факты биографии гениального сына белорусской земли, о том, как Божья Мать вернула ему жизнь в младенчестве.
    Украсило концерт выступление белорусской группы «Ключ», которых долго не хотели отпускать со сцены. Молодые музыканты исполнили замечательные белорусские песни, которых немало в их репертуаре.
    — Проект «А верш імкнецца да нябёсаў» будет продолжаться. У нас уже появились новые мысли, как сделать его еще лучше, — сказала одна из организаторов мероприятия Елена Зенкевич, секретарь Союза сестричеств милосердия Белорусского Экзархата.
Артур Дмитриев
снежань


Радыё “Свабода” (2008)

Вершы Міцкевіча чуюць толькі закаханыя
    Cёньня – 210 гадоў зь дня нараджэньня славутага беларускага паэта Адама Міцкевіча. У Чырвоным касьцёле адбудзецца сьвятая імша, потым яе ўдзельнікі накіруюцца ў працэсіі са зьнічамі да помніка паэту, дзе адбудзецца імпрэза паэтычнага тэатру “Арт.С”
    Днямі моладзь з мястэчка Беняконі Воранаўскі раёну прывезла ў Менск сена, нарыхтаванае з тых палёў, па якіх Адам Міцкевіч бегаў у дзяцінстве. Сена было ўрачыста перададзена ў рукі Мітрапаліта Менска-Магілёўскага арцыбіскупа Тадэвуша Кандрусевіча. Урачыстасьці, прысьвечаныя дню народзінаў Адама Міцкевіча, пачнуцца ў сераду ў Чырвоным касьцёле, паведаміў сьвятар касьцёлу:
    «А 12-й гадзіне будзе сьвятая імша ў касьцёле, якую будзе служыць ксёндз, біскуп Мінска-Магілёўскай архідыяцэзіі Антоні Дзям’янка. І пасьля сьвятой імшы ўрачыста, працэсійна ўсе пойдуць да помніка Адаму Міцкевічу. Там будзе сьвяточная пастаноўка і калядаваньне”
    Карэспандэнтка: “А каго запрашалі?”
    “Звычайна прыходзіць шмат інтэлігенцыі. Гарадзкіх уладаў няма, а інтэлігенцыя ёсьць”.
    А творчая моладзь з паэтычнага тэатру “Арт.С” рыхтуе рамантычнае паэтычнае прадстаўленьне з прыгожым назовам “Народжаны ў калысцы Беларусі”. Распавядае паэтка Аксана Спрынчан: “Калісьці мой каханы сядзеў каля помніка Міцкевічу і слухаў яго вершы. Як я потым сказала, гэта вершы, невядомыя ні польскім, ні беларускім дасьледчыкам, таму што іх чуюць толькі тыя, хто закаханы. І таму, калі мы даведаліся, што будзе выступ каля помніка Міцкевічу, паэтычны тэатар “Арт.С” захацеў стварыць нешта таксама цікавае, арыгінальнае. У строях таго часу ў нас будзе літаратурная кампазыцыя, у якой будзе ўдзельнічаць і той закаханы Яраш Малішэўскі, і я, і Зьміцер Арцюх, і іншыя паэты. І мы паспрабуем стварыць вось гэту энэргетыку вялікага творцы, зьвязанага з каханьнем і Беларусьсю”.
    Вершы Адама Міцкевіча будуць гучаць па-беларуску, па-польску, па-літоўску, па-расейску. Пасьля сьвята паэзіі біскуп Антоні Дзям’янка правядзе кароткую малітву і асьвеціць аплаткі да сьвята Божага Нараджэньня. Мяркуецца, што ва ўрачыстасьцях возьмуць удзел прадстаўнікі амбасадаў Польшчы, Літвы, Чэхіі, Украіны, Турцыі.
Іна Студзінская
24 снежня


Часопіс “Алеся” (2008)

Адзначылі юбілей Паэткі
    Вечарыну памяці выдатнай беларускай паэткі Яўгеніі Янішчыц наладзіў Паэтычны тэатр “Арт.С” у бібліятэцы імя Цёткі ў Мінску з удзелам сяброў, родных Яўгеніі Іосіфаўны, якой сёлета споўнілася б 60 гадоў. Гучалі яе вершы. Чыталі іх Зміцер Арцюх і Людміла Баяўчук, якія вялі вечарыну, а таксама студэнткі універсітэта культуры і мастацтваў Юлія Есьман і Хрысціна Жаўрыд. Успамінамі дзяліліся сяброўкі, аднакурснікі Жэні – Валянціна Коўтун, Ніна Загорская, Анатоль Бутэвіч. Жаласна плакала дуда, зязюляй кувала акарына ў руках Яраша Малішэўскага, а дудачка нагадвала пра сялянскае дзяцінства палескай дзяўчыны, якая ў сваёй творчасці паднялася да касмічных вышынь.
    Вечарамі памяці адзначылі 60-я ўгодкі Янішчыц на яе роднай Піншчыне, у музеі Янкі Купалы і шмат яшчэ дзе, з’явіліся артыкулы ў газетах і часопісах, радыё і тэлеперадачы. Яна пайшла з жыцця ў 40 гадоў. Выйсцем з жыццёвага тупіка стаўся палёт з 8-га паверха новай кватэры – так “Непрыручаная птушка Палесся” пазбавілася духоўнай адзіноты. “Нічога не вяртаецца назад. Ні гэты міг, ні гэты дзень, я знаю”, – пісала яна. Але нам засталіся Жэніны вершы, прасякнутыя святлом вясны. І ў іх кожны знойдзе для сябе нешта новае, цудоўнае, што дае ўзлёт душы і адчуванне асаблівай мелодыі беларускага слоўца.
Рэгіна Гамзовіч,
снежань


СБ-Беларусь Сегодня (2008) (http://www.sb.by)

Хозяйка Осени, директор зодиака
    На международном литературном конкурсе «Содружество дебютов» стран — участниц СНГ Аксана Спрынчан стала дипломантом...
    Она назвала свою кошку Осень. А еще у нее самая большая в Беларуси коллекция лягушек — от детских игрушек до пепельниц, рыболовных крючков и золотых кулонов.
    На литературных вечерах она перебывала в виде самых разных персонажей — от белорусской поэтессы Тетки до Царевны, разумеется, Лягушки.
    На заседаниях и выступлениях клуба «Лiтаратурнае прадмесце» годами она была одной из самых ярких звезд. Когда мы путешествовали по Беларуси, то умудрялась забраться туда, где многим не всегда легко побывать, — на самую звонницу, к колоколам, или в опасные подземелья старой усадьбы, чтобы сфотографировать царевну–улитку на листе одуванчика или стать вместо большой стрелки на старых часах, показывающих время ее рождения.
    Кстати, о звездах — недавно они вместе с поэтом Змитером Артюхом организовали поэтический театр «Арт.С», и кроме «обычных» вечеров вроде «несапраўдных спектакляў», еще с одним поэтом (и тоже из нашего «Лiтаратурнага прадмесця») Миколой Кондратовым каждый месяц в музей Максима Богдановича приглашают творческих людей, рожденных под одним знаком зодиака, на зодиакально–поэтический проект «12 созвездий».
    В общем, она превращает в поэзию все вокруг себя. Это — особый дар, возможно, проявляющийся в поэтической династии: отец — поэт Вадим Спрынчан, дед, о чьей трагической гибели мы недавно писали, — поэт Бронислав Спрынчан. Сама Аксана Спрынчан (именно такая форма ее имени прижилась уже в международном пространстве) уверяет, что поэты были в роду и ранее, поколений этак пять.
    Верю. Несколько лет назад на страницах «СБ» я назвала первый сборник Аксаны Спрынчан «Вершы ад А.» дебютом года. Только что появился ее следующий сборник — «ЖываЯ». И то, что в оценках я не ошиблась, подтвердило новое известие: на международном литературном конкурсе «Содружество дебютов» стран — участниц СНГ Аксана Спрынчан стала дипломантом. Таким образом, Беларусь получила первенство в самой престижной, на мой взгляд, номинации: за философскую лирику. Вручение премий происходило в Душанбе, на III форуме творческой и научной интеллигенции СНГ, вручал премии лично президент Таджикистана Эмомали Рахмон.
    Не поверю, чтобы и в Таджикистане Аксана не подсмотрела чего–то необычного, поэтичного.

— Белорусы насыпают курганы, а таджиков «засыпают» горы. Разная ментальность, правда? — сообщает самое яркое впечатление Аксана. — Моя мечта была — увидеть, как растет хлопок. Когда нас возили в Гиссар, старинный город, я попросила остановить автобус посреди хлопкового поля и побежала смотреть. Красота! Цветки, которые почему–то мне напоминали лилии. Белые, розовые, фиолетовые. И я подумала: а ведь наша бульба тоже цветет такими цветками — розовыми, белыми, фиолетовыми. И понимаешь, что собирать хлопок ничуть не легче, но мягче. Конечно, там все ярче. Природа, одежда, еда... Мне кажется, что только там, где есть горы, мог возникнуть шашлык — формой он похож на валуны, а «внутренним содержанием» — на облака, отдохнувшие на вершинах. Впечатлил, конечно, рынок. Настоящий восточный абсурд. Специи, фрукты, ткани, тут же — голова теленка. Арбузы, которые вот–вот, кажется, треснут, дыни, ослепляющие, как солнце, роскошные ткани. Купила себе отрез — есть задумка соорудить платье и организовать «усходнюю вечарыну» только для «Памiр–коўных беларусаў».

— А что такое философия в поэзии?
— На самом деле поэзия для меня и есть философия. Ведь писать стихи я начала в том возрасте, в котором Максим Богданович уже умер. То есть не так давно. Но разве поэзия для меня началась с первых записанных строк?

— Есть литература, которая пишется наедине с бумагой или монитором. И есть литературная жизнь, для участия в которой не обязательно даже создавать тексты. Наши литераторы по–разному относятся к этой «презентативной» части. Некоторые просто не могут в нее вписаться. Не чувствуют в ней нужды или даже усматривают вред. Другие, напротив, принимают то, что писатель становится шоуменом. Тебе, насколько можно понять, эта литературная жизнь необходима...
— Я не знаю, буду ли я всегда заниматься организацией вечеров, выступать. Это не литература, это — притяжение к литературе. Я сама, кстати, не воспринимаю поэзию на слух, мне нужно перечитать глазами. Но стремление увидеть писателя вживую всегда существовало и будет существовать. Чем мне нравится наш театр — спектакли в нем не повторяются. Настоящий актер может сыграть триста спектаклей по пьесе одного автора. Я так не могу.

— А как возник театр «Арт.С»?
— С того, что мы пришли в клуб «Лiтаратурнае прадмесце» к Людмиле Рублевской, которая обо всем этом прекрасно знает, но почему–то спрашивает.

— Ну мы же с тобой для читателей говорим.
— На «Лiтаратурным прадмесцi» мы все познакомились, приобрели опыт выступлений. Наш театр — не пропаганда поэзии. Я думаю, это просто создание праздника, по крайней мере, стремление к созданию. Людей, которым это интересно, хватает. В этом году открывали сезон «вечарынай–фарс» «Восень i iншыя коткi». На следующий день в библиотеку пришла женщина, которая побывала на вечере, и оказалось, что после него она стала писать стихи. Хотя именно в этот вечер звучало больше прозы и музыки.

— Приходится слышать о том, что современную белорусскую литературу, особенно поэзию, знает узкий круг людей.
— Версия о том, что только несколько процентов людей могут воспринимать поэзию, очень правильная. Причем не факт, что человек из этих процентов будет воспринимать именно твою поэзию. В Таджикистане меня показали по телевизору, а на следующий день все везде меня узнавали. На рынке торговец, который когда–то жил как беженец в Беларуси, тоже меня узнал и попросил мою книгу. Разумеется, хотя он и пожил у нас, но белорусского языка не знает. Я спросила: «Для чего вам моя книга?» А он, простой человек, говорит: «Для души». Наверное, у многих людей на уровне подсознания заложено именно такое восприятие литературы. Мне вообще до сих пор странно, что то, что я пишу для себя, читает еще кто–то.

      — Жы–ва–я!
      Крычу ў глыбокi калодзеж.
      I вада ў iм
      Нiколi не стане мёртвай.
Это из твоей новой книги. Ты веришь, что поэзия может влиять на жизнь, что–то изменить в этом мире?

— Думаю, читателю в тот момент, когда ему тяжело, она может помочь. Особенно если ему тяжело так же, как было мне во время возникновения тех или иных строк. Как–то мы выступали в парке «Дримлэнд» на устроенном там дне поэзии. Некоторые из старших писателей ушли — не поняли, как можно выступать там, где шумно, никто особо не слушает... Но мы ведь не знаем, где найдем своего читателя! Так же, как не знаем, где повстречаем свою любовь. У каждого поэта свой «роман» с читателем.
Людмила Рублевская
(http://www.sb.by) 02.10.2008


Газета “Звязда” (2008)

Пад зоркай геніяльнасцi
    Паэт Мiкола Кандратаў i музыка Людмiла Кандратава набываюць вядомасць у лiтаратурных колах як складальнiкi гараскопаў класiкаў лiтаратуры. Даследуючы лёсы Багдановiча, Мiцкевiча, Мележа, яны знаходзяць новыя веды пра самiх сябе – i рады падзялiцца iснуючымi астралагiчнымi тэорыямi i сваёй практыкай.
    Людмiла зацiкавiлася астралогiяй з падачы мужа, якi аднойчы купiў бiлеты на лекцыю Паўла Глобы: «Тады я мела досыць вузкае кола iнтарэсаў – сям’я, побыт... Астралогiя дазволiла пачаць думаць iнакш, разумець жыццё ў маштабах Зямлi, сусвету». Калi набыла абанемент у астралагiчную школу, абодва меркавалi, што яе захаплення хопiць на год – ну два, i не ўяўлялi, як моцна паўплывае новае хобi на iх жыццё i мысленне. Мiкола: «Удзячны жонцы, што яна прыцягнула мяне ў астралогiю, бо астралогiя змянiла мой светапогляд, дала разуменне, як збудаваны гэты свет, чаму лёсы знакамiтых людзей складалiся так, а не iначай».
    Калi вы прыйдзеце да iх у госцi, яны пачастуюць вас печывам з выяваю знакаў Задыяка i распавядуць пра згубленыя гарады, якiя каля 20 гадоў таму пачалi адкрываць археолагi на паўднёвым Урале, пра найбольшы сярод iх, Аркаiм, якi люструе сваёй пабудовай асноўную канцэпцыю астролагаў – тое, што зверху, падобна на тое, што знiзу, i наадварот. Горад-абсерваторыя складаўся з двух канцэнтрычных колаў, адно з якiх падзелена на 12 (па колькасцi знакаў Задыяка), а другое – на 28 частак (па колькасцi стаянак Месяца), яго жыхары мусiлi спазнаваць гармонiю сусвету праз гарманiчнае размеркаванне вулiц i будынкаў... Калi ж вы зацiкаўленыя ў лiтаратуры i яе знакамiтых дзеячах, то, распытаўшы ветлiвых гаспадароў, пачуеце, што кожны чалавек нараджаецца з «касмiчным адбiткам», якi можна прасачыць у творчасцi. На псiхалагiчныя характарыстыкi, падкажа Людмiла, уплывае становiшча планет на момант нараджэння чалавека, што i ўлiчваецца пры складаннi гараскопа. Калi пры вашым з’яўленнi на свет над вамi «заззяла» Венера (займае моцныя пазiцыi ў вашым гараскопе), якая мае дачыненне да ўсяго прыгожага, вы, хутчэй за ўсё, будзеце больш за iншых схiльныя адчуваць i ствараць прыгажосць. А ў выпадку, калi ў гэты шчаслiвы час зазiхацiць на небасхiле Меркурый, шукайце найлепшага развiцця вашага таленту ў працы са словам... Цiкава, цi думаў пра гэта Багдановiч, у гараскопе якога акурат i сышлiся дзве гэтыя планеты, калi пiсаў «Зорку Венеру»?
    Гараскопы ў шырокiм сэнсе слова (цi касмаграмы), якiя агучваюць Людмiла, Мiкола i iх сябры-астролагi падчас iмпрэзаў задыякальна-паэтычнага праекта «12 сузор’яў», мала падобныя да тых, што месцяцца на апошнiх старонках масавых выданняў. І не столькi тым, што гэта гараскопы знакамiтых беларускiх пiсьменнiкаў. Галоўная рознiца – у разуменнi сутнасцi гараскопа: у «папулярнай» астралогii могуць давацца парады на кожны дзень, напрыклад, што есцi, што апрануць, з кiм сябраваць, прытым за аснову бяруцца тыповыя знакi Задыяка, без улiку iншых «зорных» фактараў, якiя ўплываюць на асобу. Так, iснуюць 12 планет, якiя спрычыняюцца да ўсяго, што адбываецца ў нашым жыццi. Кандратавы «на кароткай назе» з Эфемерыдамi – так называюцца таблiцы руху планет, якiя адлюстроўваюць, дзе ў якi момант часу знаходзiцца пэўная планета. Гледзячы на таямнiчыя знакi, якiмi поўныя таблiцы, мiжволi адчуваеш сябе Алiсай у краiне цудаў, а Мiкола з Людмiлай, карыстаючыся гэтымi загадкавымi кнiжачкамi, тлумачаць, чаму Багдановiч з Расii вярнуўся ў Беларусь, а Мiцкевiч загiнуў так далёка ад радзiмы.
    Гараскоп, тлумачаць яны, гэта не збор парад на кожны выпадак, а спосаб навучыцца арыентавацца ў жыццi, змянiць сябе ў лепшы бок, праз што можа мяняць i космас (прыгадаем, што верх i нiз павязаныя ўзаемным падабенствам), павялiчваць колькасць дабра ў свеце. Калi гараскоп i адзначае пэўную зададзенасць, то заўсёды прапаноўвае чалавеку шэраг магчымасцяў, з якiх той можа выбiраць. Сапраўдная генiяльнасць заключаецца ў тым, каб абраць свой светлы шлях, пацягнуцца да лепшага – гэтую думку падзяляюць нашы астролагi i прыводзяць у прыклад Адама Мiцкевiча. Зоркi, кажуць яны, прапаноўвалi класiку зусiм iншае паклiканне, адрознае ад таго гераiчнага шляху, якi ён абраў, накiраваўшыся абараняць чужыя народы. Мяркуючы па яго касмаграме, можна казаць, што яму было дадзена тонка адчуваць перажываннi iншых, дапамагаць iм, выслухоўваць. Аднак, сутыкнуўшыся з душэўнай хваробаю жонкi, ён не пажадаў займацца ёю i не праявiў найлепшы свой бок, абраў цёмны шлях – таму i сканаў заўчасна. А вось Максiм Багдановiч iнтуiтыўна адгукнуўся на зорнае наканаванне. У ягонай касмаграме важнае месца займаюць знак Казярога, якi ўплывае на Беларусь, i Рака, якi часта асацыюецца з вернасцю традыцыi i вяртаннем да каранёў. Таму выхаваны ў сям’i рускiх iнтэлiгентаў, атрымаўшы адукацыю ў Расii, Багдановiч вывучыў мову сваiх продкаў i далучыўся да культурнага жыцця Беларусi. Упартасць, з якой паэт засвойваў беларускую мову, паказваў чарнавiкi сябрам з просьбаю адзначыць памылкi, – тыповая рыса Казярога, што замацавалася ў беларускiм менталiтэце i выяўляецца ў гаворцы (Людмiла прыводзiць у прыклад прымаўку «ўпёрся рогам»). Месяц у багдановiчавым гараскопе праяўлены i мае вельмi важнае значэнне, ён з’яўляецца планетай-кiраўнiком градусаў, у якiх знаходзiцца ажно 8 планет, а гэта вызначае паэтычнасць i рамантычнасць натуры. Мiкола Кандратаў, якi вельмi скрупулёзна даследаваў гараскоп нашага класiка, лiчыць верагодным, што татэм (жывёла, чые рысы ўласцiвыя паднагляднаму чалавеку) градуса, у якiм знаходзiцца сам Месяц – гэта салавей. Ён адказны за з’яўленне «загадкi Багдановiча», якая дасюль здзiўляе нас: такая маленькая шэрая птушка, амаль не бачна яе, а як спявае!
    Лагiчна меркаваць, што веды пра ўплыў пэўнага становiшча планет дазволяць вызначыць найлепшы час i месца для нараджэння генiяў. Здавалася б, пралiчы сiтуацыю на небасхiле на год наперад, зачынай дзiця, адпраўляйся ў пэўную кропку планеты – i нараджай будучага паэта цi генерала. Але Мiкола i Людмiла ў адзiн голас абвяргаюць прапанаваную мной «формулу генiяльнасцi». Па-першае, кажуць яны, магчымыя моманты нараджэння дзiцяцi прадвызначаны гараскопамi бацькоў. Па-другое, толькi чатыры працэнты людзей адпавядаюць пэўнаму знаку Задыяка цi планеце «ў чыстым выглядзе» (што значыць: планеты-кiраўнiкi – а iх самае малае 4 – знаходзяцца ў самiм гэтым знаку Задыяка). Чалавек за жыццё павiнен напрацаваць цэласнасць, уласцiвую свету зорак, космасу ўвогуле, а для гэтага яму трэба праявiцца гарманiчна па ўсiх знаках: быць актыўным, як Авен, гарманiчным, як Шалi, творчым, як Леў, мяккiм i працавiтым, як Дзева, рызыкаваць, як Скарпiён... Не зважаючы на гэтую цягу да першапачатковай цэласнасцi, «папулярныя» гараскопы рызыкуюць стаць меней папулярнымi, бо апiсваюць, прыкладам, як належыць сябе паводзiць Стральцу, не робячы нiякай аглядкi нi на планеты, якiя могуць уваходзiць у знак, нi на iндывiдуальныя асаблiвасцi. Чалавек-Стралец пачытае такi гараскоп, махне рукой – маўляў, няпраўда ўся ваша астралогiя, iлжэнавука... А справа ў спрошчанасцi, у разлiчанасцi на ўсiх – i нi на каго ў прыватнасцi. Астралагiчны прагноз – гэта не фабрычны прадукт, яго складанне патрабуе вялiкiх ведаў i намаганняў. I гэта не забаўка – з яго дапамогаю, упэўнены Кандратавы, можна часам змянiць свой лёс i свет, нездарма ў знакамiтых уладароў мiнуўшчыны быў у свiце свой астролаг...
    Шмат цiкавага вы пачуеце ў гасцях у Мiколы i Людмiлы – што iснуе Чорны i Белы Месяц, што ў Янкi Купалы было два градусы генiяльнасцi, што многiя беларусы найлепей праяўляюцца за мяжой, бо доўга не мелi сваёй дзяржаўнасцi i свайго кiруючага знаку Задыяка, але «беларускi след» можна знайсцi ў самых розных куточках планеты, што людзi з падобным градусам прыцягваюцца... Мiж iншым, муж i жонка належаць да супрацьлеглых знакаў, таму на простым побытавым узроўнi iм наканавана канфлiктаваць, i толькi пры дасягненнi высокага духоўнага ўзроўню зносiнаў яны могуць дапаўняць адно аднаго, прымушаючы процiлегласцi працаваць на, а не супраць iх. Галоўным набыткам, якi маюць дзякуючы сумеснаму захапленню астралогiяй, лiчаць упэўненасць, што «ты не сам па сабе, у цябе ёсць адказнасць перад iншымi, перад космасам, на якiм адбiваецца кожны твой дрэнны ўчынак цi маленькi подзвiг». Па заканчэннi цыкла вечарын «12 сузор’яў», верагодна, у часопiсе «Маладосць» будуць змешчаны гараскопы беларускiх пiсьменнiкаў, складзеныя Людмiлай, Мiколам i iх сябрамi – i мы атрымаем магчымасць вучыцца спасцiгаць свой лёс на прыкладах нашых славутых папярэднiкаў, а таксама глыбей зразумець iх творчасць.
Наступная вечарына, дарэчы, адбудзецца ў жнiўнi. А пакуль мы глядзiм на зоркi, высаджваем кветкi па месяцавым календары – i нябёсы падмiргваюць нам безлiччу ззяючых вачэй...
    Знак Стральца. Максiм Багдановiч
    Адной з галоўных асаблiвасцяў яго гараскопа з’яўляюцца градусы, у якiх знаходзяцца планеты. Наканаваная генiяльнасць – хутчэй за ўсё, 3 (!) градусы генiяльнасцi, у якiх знаходзяцца планеты Венера, Меркурый i Ўзыходны Вузел. Паэтычны дар ад Бога (планета Белы Месяц – у градусе паэтычных здольнасцяў). Гармонiя слоў i думак (Венера ў злучэннi ў адным градусе з Меркурыем). Вельмi важная для паэта планета Месяц, верагодна, патрапiла ў апошнi градус знака Рыбаў (татэмам гэтага градуса з’яўляецца Салавей), што абумовiла «загадку» Багдановiча.
    Знак Вадалея. Iван Мележ
    Планеты ў гараскопе пiсьменнiка ўтвараюць Арэлi (альбо Шалi), што абумовiла ваганнi памiж зададзенасцю i свабодай выяўлення ў творчасцi. Два самыя выбiтныя раманы Мележа «Людзi на балоце» i «Подых навальнiцы», што прыкметна выдзяляюцца з тагачаснай беларускай творчасцi, былi для ўсiх нечаканасцю. Час напiсання i выдання гэтых кнiг нiбы «пачынае» i «завяршае» пару хрушчоўскай адлiгi ў савецкай дзяржаве.
    Знак Блiзнятаў. Васiль Быкаў
    У гараскопе пiсьменнiка праявiўся Калiдор люстэркаў (два пустыя – без планетаў – процiлеглыя знакi Скарпiён i Цялец). Iнтуiтыўна-правiльныя адносiны (не будаваў планаў, не думаў пра рэчы, якiя сiмвалiзуюць згаданыя знакi) з аднаго боку – да небяспекi, рызыкi i смерцi; з другога – да матэрыяльнага i духоўнага багацця (маёмасцi, грошай, ежы i г.д.) ратавалi пiсьменнiка ў жыццi ад немiнучай гiбелi больш за дзесятак (!) разоў, а таксама дапамаглi Быкаву займець каштоўны духоўны вопыт i прымальна iснаваць як у цяжкiх абставiнах ваеннай пары, так i ў неўладкаваным пасляваенным часе, далi магчымасць пiсьменнiку атрымаць за сваю творчасць амаль усе вiды тагачасных савецкiх прэмiй i ўзнагарод. Паказваючы праўду вайны, Быкаў нiбы знаходзiўся ў апазiцыi тагачасным савецкiм iдэалагiчным дактрынам.
Маргарыта Аляшкевіч
29 ліпеня


Наваградская раённая газета "Новае жыццё" (2008)

З творчым праектам - да землякоў
    Літаратурная імпрэза "Са сталіцы - у сталіцу", ініцыятарам якой сталі навуковы супрацоўнік гісторыка-краязнаўчага музея Галіна Тадэвушаўна Кавальчук і наш зямляк паэт Зміцер Арцюх, з поспехам прайшла ў музеі Адама Міцкевіча. Тут сабраліся настаўнікі і навучэнцы, мясцовыя паэты, прадпрымальнікі.
    Ужо стала традыцыяй, што наш зямляк паэт Зміцер Арцюх, які жыве ў Мінску, на працягу апошніх некалькіх гадоў ладзіць у Навагрудку творчыя праекты. Летась ён прыязджаў у наш горад з паэткай Аксанай Спрынчан. А вось на гэта раз прывёз цэлую творчую групу людзей, захопленых паэзіяй і музыкай.
    Падчас імпрэзы ўвесь акцэнт быў зроблены, канечне, на асобу Адама Міцкевіча і яго творчасць. Аксана Спрынчан, якая, дарэчы, са Зміцерам вяла ўсю праграму, шчыра прызналася, што дзякуючы крымскім санетам песняра яна сустрэла сваё шчаслівае каханне.
    Звычайна лёс паэта разглядаецца ў ракурсе літаратурным або палітычным... Аднак у дадзеным выпадку на самым пачатку імпрэзы астролаг Людміла Кандратава цікава распавяла аб лёсе Адама з пункту гледжання астралогіі, што для многіх прысутных аказалася невядомым. Прыемна адзначыць, што вялікую цікавасць да прыезду ў Навагрудак праявіла дырэктар бібліятэкі імя Цёткі ў Мінску Рэгіна Багамолава, якая з задавальненнем пазнаёміла са сваімі вершамі. Акрамя таго, вершаваныя радкі гучалі тут з вуснаў таксама паэткі Тацяны Пратасевіч і паэта Міколы Кандратава.
    Не абышлося, канечне, і без музыкі. Усю творчую праграму аздобілі сваімі песнямі вядомыя мінскія барды Яраш Малішэўскі, Алесь Камоцкі і Серж Мінскевіч, які да таго ж з'яўляецца перакладчыкам твораў Адама Міцкевіча. Невядома, дзе ў гэты час была душа самога песняра. Магчыма, разам з усімі на імпрэзе, а можа - дзесьці ў Парыжы... Але тое, што сам дух Паэзіі лунаў у гэты час у музеі, - гэта бясспрэчна. Бо адначасова з вершамі, якія чыталі паэты, пісаліся новыя вобразныя радкі. Імі прыемна ўразіў усіх дырэктар музея Мікола Гайба, які ў канцы імпрэзы прачытаў трапныя сяброўскія эпіграмы на гасцей.
Святлана Абдулаева
12 ліпеня


Газета “Вести Первомайского района” (2008)

Дунін-Марцінкевіч пасябраваў з Цёткай
    Першамайскі раён сталіцы не застаўся ў баку ад святкавання двухсотгоддзя з дня нараджэння пачынальніка беларускай літаратуры Вінцэнта Дуніна-Марцінкевіча. У бібліятэцы № 15 Паэтычны тэатр “Арт. С” паставіў спектакль “Ну й “Залёты” ў “Пінскай шляхты”.
    Галоўную ролю, па ўжо ўсталяванай традыцыі, выканала народная артыстка Беларусі Марыя Захарэвіч. Яна стала прадаўжальніцай традыцый славутага дудара. Прыма купалаўскага тэатра прачытала верш Янкі Купалы “Памяці Вінцука Марцінкевіча” і вершы віноўніка ўрачыстасці. Як зазначылі многія гледачы, упрыгожыў спектакль музыка Яраш Малішэўскі, сыграўшы на ліры і дудзе, — інструментах часоў Дуніна-Марцінкевіча. Арыгінальным было выступленне паэта і астролага Міколы Кандратава, які склаў падрабязны гараскоп творчага жыцця аўтара шматлікіх папулярных п’ес. А паэтка Аксана Спрынчан уразіла не толькі вершамі, але і сукенкамі.
Зміцер Арцюх,
4 красавіка


Газета "Літаратура і мастацтва" (2008) (www.main.lim.by)

Шанавалі Дудара
    Беларусь святкуе двухсотгоддзе з дня нараджэння пачынальніка беларускай літаратуры Вінцэнта Дуніна-Марцінкевіча. Кожны пісьменнік імкнецца далучыцца да плыні вечарын, каб выказаць падзяку знакамітаму драматургу.
    Аднымі з першых пачалі святкаваць юбілей пісьменніка бібліятэкі. Напрыклад, у сталічнай бібліятэцы Цёткі Паэтычны тэатр "Арт.С" прадставіў несапраўдны спектакль "Ну й "Залёты" ў "Пінскай шляхты". Той, хто быў на вечарыне, можа падцвердзіць, што несапраўднасць пачалася ўжо ў назве. У ёй зашыфраваны дзве п'есы пра якія ні слова не было сказана падчас урачыстасці. У цэнтры сюжэты паўстала знакамітая "Ідылія", ролю сялянкі-шляхцянкі ў якой выканала паэтка Аксана Спрынчан. Прысутных яна ўразіла не толькі тым, што добра правяла вечарыну і прачытала вершы, але і сваімі сукенкамі, якія за час праграмы мяняла некалькі разоў.
    Мне пашчасціла менш, бо я пераўвасобіўся ў сына Караля Лятальскага, якому (у адрозненні ад бацькі) не пашанцавала з каханнем. Таму давялося чытаць вершы пра неўзаемныя пачуцці.
    Галоўная роля ў несапраўдным спектаклі была, па ўжо добрай традыцыі, адведзена народнай артыстцы Беларусі Марыі Захарэвіч. Яна сыграла сама сябе - знакамітую актрысу, прадаўжальніцу традыцый Дуніна-Марцінкевіча. Прыма купалаўскага тэатра прачытала верш Янкі Купалы "Памяці Вінцука Марцінкевіча" і вершы віноўніка ўрачыстасці.
    - Я атрымала запал станоўчай энергіі ад мовы твораў першага прафесійнага літаратара, ад закручаных сюжэтаў ягоных п'ес, праніклася перапетыямі асабістага жыцця, - прызналася зорка нацыянальнай сцэны, якая любіць удзельнічаць у вечарынах Паэтычнага тэатра "Арт.С". Гледачы яе таксама любяць і штораз выказваюць гэта ў кветках.
    Іншыя ролі размеркаваліся наступным чынам. Загадчыца бібліятэкі Цёткі стала дырэктаркай хатняй бібліятэкі Дуніна-Марцінкевіча і распавяла пра тое, што чытала маладая жонка класіка, калі той быў заняты творчасцю.
    Паэт Мікола Кандратаў, які быў прадказальнікам, склаў гараскоп творчага жыцця драматурга і паведаміў пра ўплыў зорак на станаўленне таленту. У падарунак Дуніну-Марцінкевічу Мікола прычытаў некалькі сваіх лірычных вершаў.
    Як прызналіся гледачы, упрыгожыў вечарыну музыка Яраш Малішэўскі. Гучанне старажытных інструментаў - леры і дуды - перанесла прысутных у часы Дуніна-Марцінкевіча (19 стагоддзе) і прымусіла задумацца над сутнасцю жыцця. Песні абудзілі любоў да мінулага, да мовы і традыцый.
Зміцер Арцюх
7 сакавіка


Студэнцкая газета "Перья. Журфак литературный" (2008)

Дуніна-Марцінкевіча ў цёмны кут ці на сцэну?
Пастаноўкай "несапраўднага спектакля" ўшанавалі 200-годдзе Вінцэнта Дуніна-Марцінкевіча ўдзельнікі Паэтычнага тэатру "Арт.С". Вечарына, прысвечаная творчасці першага беларускага драматурга, адбылася ў сталічнай бібліятэцы Цёткі, а ўдзел у ёй бралі вядомыя паэты, музыкі і артысты. Чым цікавыя для маладога пакалення творы класіка нашай літаратуры, ці патрэбны сёння літаратурна-музычны салон узору ХІХ ст. - разважаем разам з заснавальнікам Паэтычнага тэатру, паэтам і журналістам Зміцерам Арцюхом.

- Якую мэту пераследуе Паэтычны тэатр?
- Прывіваць моладзі любоў да беларускай мовы і культуры, як ні банальна гэта гучыць. На жаль, пакуль што пастаянныя наведнікі нашых вечарын - людзі сталага веку. Маладым больш цікавы інтэрнэт, тэлебачанне - мультымедыя, з якімі цяжка канкурыраваць па "ўцягванні" рэцыпіента ў дзею. Людзі развучыліся сустракацца, дзяліцца перажываннямі, зносіны адбываюцца праз электронную пошту ды тэлефоны. Вучыць людзей гаварыць адно з адным, душою слухаць іншых найлепей ва ўтульнай атмасферы літаратурна-музычнага салону, якім і спрабуе быць наш тэатр "Арт.С". Вельмі малы працэнт тых, каму цікавыя вершы. Таму спрабуем спалучаць вершы з музыкай, выяўленчым мастацтвам, часта запрашаем акцёраў - як паказвае практыка, яны агучваюць паэзію куды лепш, чым самі аўтары тэкстаў. Першы раз такі сінтэз у нас атрымаўся ў верасні 2006, калі ладзілі імпрэзу-выставу "Восень і іншыя коткі": паэтка і супрацоўнік выдавецтва "Мастацкая літаратура" Аксана Спрынчан зрабіла фотавыставу пра котак, на фоне якой беларускія літаратары і барды пра гэтых жывёл чыталі вершы і спявалі.

- У мінулым годзе ваш тэатр распачаў задыякальна-паэтычны праект "12 сузор'яў", які ўяўляе сабой цыкл сустрэч творцаў пэўнага знаку Задыяка. Многія лічаць астралогію найвялікшым зборам забабонаў...
- Я і сам пэўны час так лічыў, але нядаўна пераканаўся ў іншым - менавіта падчас гэтых "задыякальных" вечарын. Калі мы збіралі Казярогаў, усе выступоўцы, не дамаўляючыся папярэдне, чыталі гумарыстычныя творы, жартавалі, а пасля астролагі Людміла Кандратава і Алена Мельнікава распавялі, што Казярогі спрабуюць свой цяжкі характар пераадолець з дапамогаю гумару. На вечарыну, прысвечаную Вадалівам, завітаў пісьменнік Фелікс Баторын, ён жа хірург-гінеколаг і анколаг. І зноў нас здзівіла астралагічнае супадзенне: Вадаліў - гэта сумяшчэнне жывой вады і мёртвай... Паэт Мікола Кандратаў на кожную такую вечарыну складае гараскоп беларускага пісьменніка, які нарадзіўся пад адпаведным знакам - маем ужо раскладзенымі па зорках лёсы Максіма Багдановіча, Івана Мележа, Адама Міцкевіча, Вінцэнта Дуніна-Марцінкевіча, Францішкі Аляхновіча.

- Адкуль такі імпэт да арганізацыі літаратурных вечарын?
- Калі быць шчырым, кожны арганізатар найперш дбае пра сябе, а пасля ўжо пра гледачоў. У мяне шмат вольнага часу, і хочацца бавіць яго з карысцю для сябе і грамадства. Паэзія дапамагае не ўпадаць у дэпрэсію, гнаць прэч цёмныя думкі. Пачытаеш таго ж Максіма Багдановіча - і становіцца лягчэй. Арганізуеш вечарыну - і прыемна на душы, бо штосьці добрае зрабіў, камусьці святло мастацтва данёс. Для гэтага мы штогод сустракаем "Стары новы год у Цёткі", адзначаем разам з суполкай "Літаратурнае прадмесце" 14 лютага Дзень закаханых Максіма і Веранікі, хочам у лістападзе адзначыць 60 год з дня нараджэння Яўгеніі Янішчыц, а ў снежні зладзіць вечарыну-містэрыю "Казкі з Лысай гары". Сваё трыццацігоддзе планую адзначыць музычна-паэтычнай імпрэзай у бібліятэцы Цёткі (№15) 28 сакавіка - прыходзьце, будзе цікава.

- Чаму спектакль да юбілею Вінцэнта Дуніна-Марцінкевіча названы "несапраўдным"?
- Мы не прафесійны тэатр, у нас толькі назва "тэатральная", не маем ні сцэны, ні дэкарацый, ні кулісаў. Звычайная літаратурная вечарына ўяўляе сабой набор не звязаных паміж сабой інфармацыйных падводак да выступаў - мы імкнёмся надаць імпрэзе агульную сюжэтную лінію, будуем вечар па законах драматургіі: ад завязкі праз развіццё да кульмінацыі і развязкі. Каб удзельнікам-не акцёрам было лягчэй, мы падбіраем ім ролі блізкія да тых, якія яны граюць у жыцці: Так, Яраш Малішэўскі ў несапраўдным спектаклі "Ну й "Залёты" ў "Пінскай шляхты"" быў Вандроўным лернікам, граў на дудзе і на леры - яму лёгка было ўжыцца ў ролю, бо ён займаецца гісторыяй і шмат ведае пра гэтыя музычныя інструменты ХІХ ст.

- Наколькі цікавым і сучасным падаўся класік?
- Кожнае пакаленне прачытвае класіку па-свойму. Мы імкнуліся адшукаць у В. Дуніна-Марцінкевіча штосьці актуальнае, і было няпроста - усё ж дзвесце гадоў прамінула. Але іншыя тэмы не старэюць, як тэма кахання, любові да радзімы. "Што мне Лондан туманны, я бацькоўскаму краю навекі адданы..." - казаў тады паэт, і зараз мы чытаем: любі сваё, беларускае, не замежнае, а размаўляем на чужой мове, апранаем чужую вопратку, ужываем чужыя стравы, да свайго не прывучаныя. Што мяне прывабіла ў гэтым творцы - ён быў адначасова і акцёрам, і драматургам, і грамадскім дзеячам, і перакладчыкам, і публіцыстам... Сёння многія вымушаны спалучаць у сабе некалькі іпастасяў, каб дасягнуць поспеху - дык чаму не павучыцца на прыкладзе нашых славутых папярэднікаў. Мяркую, новую літаратуру можна ствараць, толькі абапіраючыся на набыткі класікі, адштурхоўваючыся ад іх.
гутарыла Маргарыта Аляшкевіч
Сакавік


Радыё "Свабода" (2008) (svaboda.org)

Альтэрнатыўны Дунін-Марцінкевіч (svaboda.org/content/Article/1013502.html)
    "Ну й "Залёты" ў "Пінскай шляхты" - назва літаратурна-музычнай імпрэзы па матывах творчасьці беларускага драматурга Вінцэнта Дуніна-Марцінкевіча.
    Аўтары праекту - паэты Зьміцер Арцюх і Аксана Спрынчан, якія аб'ядналі пачаткі сваіх прозьвішчаў у назьве паэтычнага тэатру "Арт.С". Дзея ладзілася да 200-годзьдзя клясыка беларускай літаратуры 19 лютага ў менскай бібліятэцы імя Цёткі.
    Імпрэзу аздабляла старадаўняя беларуская музыка ў выкананьні Яраша Малішэўскага.
    Зоркай імпрэзы сталася народная артыстка Беларусі акторка Купалаўскага тэатру Марыя Захарэвіч, якая чытала верш Янкі Купалы "Памяці Вінцука Марцінкевіча".
    Цягам імпрэзы перад публікай зьяўляліся сапраўдныя і прыдуманыя пэрсанажы твораў Дуніна-Марцінкевіча. Пра ідэю спэктаклю "Ну й "Залёты" ў "Пінскай шляхты" распавядае паэтка Аксана Спрынчан: "Паэтычны тэатар "Арт.С" ладзіць вечарыны імпрэзы і прыдуманыя спэктаклі. Канешне гэта не спэктакль, і ў той жа час ёсьць элемэнты спэктаклю: ёсьць героі. Яны не граюць як у тэатры, але яны выяўляюць сябе і сваё стаўленьне да Дуніна-Марцінкевіча згодна тых роляў, якія ім дадзеныя. Гэта нейкія моманты з гісторыі часоў Дуніна-Марцінкевіча, зь ягонай творчасьці".
    Аксана Спрынчан заўважае, што паэтычны тэатар зьвяртаецца ня толькі да клясыкі, але і да творчасьці сучасных аўтараў.

Севярын Квяткоўскі
19 лютага


Газета "Літаратура і мастацтва" (2008) (www.main.lim.by)

Вечар Казярогаў
    У рамках задыякальна-паэтычнага праекта "12 сузор'яў" у Літаратурным музеі Максіма Багдановіча адбылася вечарына. Прысвечаная Казярогам. Выступалі творцы, якія нарадзіліся пад гэтым сузор'ем.
    Журналістка Наталля Пахамовіч зачытала цікавыя вытрымкі са сваёй дыпломнай, абароненай на журфаку БДУ, - "Рэдактарская дзейнасць Максіма Багдановіча", у ёй Наталля сістэматызавала малавядомыя звесткі пра творчасць паэта як рэдактара. Сваё выступленне Наталля завяршыла гумарыстычнымі творамі ўласнага аўтарства, чым пераканала ўсіх прысутных у наяўнасці ў Казярогаў своеасаблівага гумару.
    Лірычныя вершы Тацяны Будовіч перакрэслілі традыцыйную характарыстыку людзей, народжаных пад вышэйзгаданым сузор'ем, як чэрствых і бяздушных кар'ерыстаў, для якіх абсалютна чужыя ўсе чалавечыя пачуцці і перажыванні.
    Вершаваны цыкл "Зімовыя замовы для каханай", з якім выступіў паэт Уладзімір Марук, таксама аспрэчыў тое, што пішуць пра Казярогаў ва ўсіх гараскопах.
    Павел Кузіч, малады бард, выступіў на вечарыне двойчы: спачатку з адрэдагаванымі, а бліжэй да завяршэння вечарыны - з неадрэдагаванымі песнямі.
    Мікола Шабовіч замацаваў меркаванне прысутных пра гумар, прачытаўшы некалькі трапных, дасціпных пародый на сваіх супрацоўнікаў (а гэта сведчыць і пра тое, што смеласць - таксама ўласцівасць Казярогаў).
    Выкладчыца музычнай школы і астрлаг Людміла Кандратава распавяла пра астралагічныя асаблівасці ў партрэце нашага славутага земляка, паэта Адама Міцкевіча, таксама Казярога. Згодна расповяда Л.Кандратавай, планета Сатурн дала яго таленту незвычайную яркасць, сілу, бо ён быў адданы служэнню Бацькаўшчыне, але прынесла паэту і цяжкія выпрабаванні, калі ён пакінуў сваю радзіму. Усё сказанае пацвярджалася дэманстраваннем касмаграмы Адама Міцкевіча.
    Адшліфаваныя, па-майстэрску адточаныя пародыі і эпіграма Анатоля Зэкава канчаткова давялі прысутным, што гумар - адзін з галоўных складальнікаў мудрагелістага, упартага, а часам і просталінейнага Казярогава характару.
    Завяршуў вечарыну Сяргей Патаранскі, які чытаў патрыятычныя вершы, прысвечаныя Вільні і Айчыне.
    Паміж выступленнямі гучалі ўсебаковыя характарыстыкі: ад традыцыйных рысаў характару і кулінарных прыхільнасцяў да асаблівасцей іх здароўя і ўзаемаадносін з іншымі знакамі Задыяка.
Тацяна Барадуля
8 лютага


Газета "Літаратура і мастацтва" (2008) (www.main.lim.by)

Як Стары Новы год сустрэнеш...
    11 студзеня ў Мінскай гарадской бібліятэцы № 15 імя Цёткі прайшла літаратурна-музычная вечарына-маскарад "Стары Новы год у Цёткі".
    Месца правядзення мерапрыемства было абрана Паэтычным тэатрам "Арт.С" невыпадкова, бо менавіта ў год Мышы нарадзілася Алаіза Пашкевіч, а таксама іншыя класікі беларускай літаратуры, імёны якіх узгадала народная артыстка Беларусі Марыя Захарэвіч. Прыма Купалаўскага тэатра прачытала вершы Максіма Танка, Яўгеніі Янішчыц, Генадзя Бураўкіна. На вечарыне яна выканала галоўную ролю - Каралевы зімы, а вядучыя Аксана Спрынчан і Зміцер Арцюх пераўвасобіліся ў навагодніх мышак... Менавіта Мыш, сімвал Новага года, стала асноўным персанажам святкавання. Кожны з выступоўцаў стараўся ўзгадаць верш ці песню або нейкую цікавую гісторыю, звязаную з шэрай сяброўкай.
    Святочнаму настрою спрыялі песні ў выкананні бардаў Зміцера Сідаровіча, Яраша Малішэўскага, Вадзіма Клімовіча, дуэта Рамана Яраша і Юліі Ліцвінавай. Сапраўдны фуров выклікала віртуозная ігра скрыпачкі Юліі Гаўрылюк, якая сёлета дае ў Мінску свае першыя сольныя канцэрты.
    Новымі вершамі падзяліліся з прысутнымі паэты Мікола Кандратаў, Маргарыта Аляшкевіч, а таксама гаспадары сустрэчы Зміцер Арцюх і Аксана Спрынчан. Алена Масла прачытала казку "Страх" са сваёй новай кнігі "Падарожжа з божымі кароўкамі", а ўкраінская актрыса, выкладчык Беларускага дзяржаўнага універсітэта культуры і мастацтваў Людміла Баяўчук развесяліла прысутных байкамі на ўкраінскай мове.
    Не забылі арганізатары і пра падарункі. Кожны з гасцей меў магчымасць выйграць цікавыя кніжкі, правільна адказаўшы на пытанні вядучых, а таксама паўдзельнічаць у варажбе на літаратурных творах. Калядная варажба адбывалася па кнізе вершаў "Гаспода" Леаніда Дранько-Майсюка.
    Год Мышы пачынае цыкл усходняга календара, але ў Паэтычным тэатры "Арт.С" вырашылі святкаваць Каляды па беларускіх традыцыях. Замест года Быка адзначыць год Зубра, замест Тыгра - Рысі, замест Дракона - Бусла, замест Змяі - Вужа, а замест Малпы - Жабы.

Ян Акулін
25 студзеня


2011   2010   2009   2008